Pierwsza pomoc u opiekuna w żłobku od 2027 - szkolenie nie starsze niż dwa lata
W dyskusji o zmianach od 2027 roku prawie wszystko kręci się wokół liczby godzin kursu. Tymczasem w nowym art. 16 jest wymóg, który dotknie znacznie więcej osób niż 310 godzin - i który łatwo przeoczyć, bo mieści się w jednym zdaniu przed wyliczeniem.
Najważniejsze w skrócie
- Od 1 stycznia 2027 r. szkolenie z udzielania dziecku pierwszej pomocy obowiązuje każdego opiekuna, bez względu na wykształcenie.
- Musi być odbyte nie wcześniej niż 2 lata przed podjęciem zatrudnienia jako opiekun.
- Dziś ten wymóg omija osoby z kwalifikacjami pielęgniarki, położnej, opiekunki dziecięcej czy nauczyciela przedszkola. Od 2027 już nie.
- Ustawa nie określa ani liczby godzin, ani formy tego szkolenia.
Jak brzmi przepis
Nowy art. 16 ust. 1 zaczyna się tak: opiekunem w żłobku lub klubie dziecięcym może być osoba, która odbyła niewcześniej niż 2 lata przed podjęciem zatrudnienia jako opiekun szkolenie z udzielania dziecku pierwszej pomocy oraz - i dopiero tu zaczyna się wyliczenie dwóch dróg: przez wykształcenie albo przez szkolenie czy doświadczenie.
Konstrukcja zdania jest tu istotna. Pierwsza pomoc nie jest elementem jednej ze ścieżek - jest warunkiem postawionym przed nimi, czyli wspólnym dla wszystkich.
Co się zmienia wobec dzisiejszego stanu
Dziś art. 16 ust. 1 wymienia osoby z kwalifikacjami zawodowymi: pielęgniarki, położnej, opiekunki dziecięcej, nauczyciela wychowania przedszkolnego, nauczyciela edukacji wczesnoszkolnej, pedagoga opiekuńczo-wychowawczego, pedagoga społeczno-wychowawczego, pedagoga wczesnej edukacji, terapeuty pedagogicznego - i tym osobom nie stawia wymogu pierwszej pomocy. Wymóg ten pojawia się dopiero w ust. 2, czyli przy drodze przez kurs albo doświadczenie.
| Kto | Do 31 grudnia 2026 | Od 1 stycznia 2027 |
|---|---|---|
| pielęgniarka, położna, opiekunka dziecięca, nauczycielka przedszkola | bez wymogu pierwszej pomocy | szkolenie wymagane, nie starsze niż 2 lata |
| po kursie kwalifikacyjnym | wymagane, nie starsze niż 2 lata | wymagane, nie starsze niż 2 lata |
| wchodzący przez doświadczenie | wymagane, nie starsze niż 2 lata | wymagane, nie starsze niż 2 lata |
„Nie wcześniej niż 2 lata" - co to znaczy w praktyce
Przepis nie mówi, że zaświadczenie jest ważne dwa lata. Mówi, że w chwili podjęcia zatrudnienia szkolenie nie może być starsze niż dwa lata. Z tego wynikają trzy rzeczy:
- zaświadczenie sprzed trzech lat nie wystarczy, nawet jeśli zajęcia były porządne,
- jeśli szukasz pracy dłużej, pilnuj daty - szkolenie zrobione „na zapas" z dużym wyprzedzeniem może się przeterminować, zanim podpiszesz umowę,
- zmiana pracodawcy to nowe podjęcie zatrudnienia, więc warunek liczy się od nowa.
Czego ustawa NIE mówi
Nie określa wymiaru godzinowego ani formy tego szkolenia. Nie wskazuje też, kto ma je prowadzić. Przy dzisiejszym kursie kwalifikacyjnym blok pierwszej pomocy ma 4 godziny i odbywa się stacjonarnie, z ratownikiem medycznym - bo takie są wymagania programu zatwierdzonego przez ministerstwo, a nie dlatego, że tak stanowi ustawa. Jak będzie wyglądał ten wymóg po 1 stycznia 2027 r., przesądzi rozporządzenie wykonawcze, którego na dziś nie ma.
Do czasu jego wydania jedyne, co można zrobić rozsądnie, to mieć aktualne zaświadczenie z kursu prowadzonego przez ratownika, z zajęciami praktycznymi na fantomie niemowlęcym - takie, jakiego dziś wymaga się od uczestników kursu kwalifikacyjnego.
Dla dyrektora placówki
Przy zatrudnieniu po 1 stycznia 2027 r. dokument z pierwszej pomocy trzeba będzie sprawdzać każdemu, łącznie z osobami, u których dziś wystarczy dyplom. Warto przejrzeć teczki osobowe wcześniej: jeśli planujesz zatrudniać w pierwszym kwartale 2027 r., zaświadczenia starsze niż z początku 2025 r. już nie spełnią warunku.
Zobacz też: nowy art. 16 rozłożony na części oraz pierwsza pomoc u dzieci do lat 3 - co musi umieć opiekun.
Stan prawny na 5 listopada 2026 r. Cytaty i liczby pochodzą z tekstu ustawy z 31 lipca 2026 r. o zmianie ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2026 poz. 1123) i z tekstu jednolitego ustawy żłobkowej (Dz.U. 2025 poz. 798), nie z omówień. Rozporządzenia wykonawczego określającego programy nowych szkoleń na dziś nie ma - gdy się ukaże, poprawimy ten wpis.
